Bacillus thuringiensis diagnostiek

Bacillus thuringiensis diagnostiek

Organisatie-onderdeel

WR-cap TU

Projectcode

TU18109

MMIP

Landbouw, Water, Voedsel>D. Gewaardeerd, gezond en veilig voedsel>D4. Duurzame en veilige verwerking

Startdatum

01/01/19

Einddatum

31/12/22

Samenvatting

Door het terugdringen van chemische middelen in diverse gewasteelten neemt het gebruik van alternatieve biologische bestrijdingsmiddelen toe. Bacillus thuringiensis is het meest gebruikte biologische bestrijdingsmiddel. Echter, B. thuringiensis kan overleven op gewassen en in vers consumeerbare producten kan dat leiden tot verhoogde dichtheden van B. thuringiensis op producten. Omdat B. thuringiensis verwant is aan B. cereus kan dit leiden tot afkeuring bij inspectie vanwege vermeende besmetting met de voedselpathogene B. cereus bacterie. Er is om deze reden dan ook een onmiddellijke behoefte om onderscheid te kunnen maken tussen B. thuringiensis biocontrol stammen van en voedselpathogene B. cereus bacteriën.

Doel van het project

Het doel van het project is het ontwikkelen van een diagnostische toets om onderscheid te kunnen maken tussen Bacillus thuringiensis (microbieel gewasbeschermingsmiddel) en Bacillus cereus sensu lato in producten van plantaardige herkomst (voedingsgewassen). Het op-te-leveren product is een diagnostisch moleculair testsysteem dat onderscheid maakt tussen toegepaste B. thuringiensis ‘biocontrol’, en opportunistische humaan pathogene B. cereus stammen. Dit systeem moet direct toepasbaar kunnen zijn voor routine screening in microbiologische test laboratoria.

Relatie met missie (Motivatie)

Om het gebruik van chemische bestrijdingsmiddelen terug te dringen is het noodzakelijk om het pakket aan alternatieve gewasbeschermingsmiddelen instant te houden en waar mogelijk zelfs uit te breiden. Producten op basis van B. thuringiensis zijn belangrijke en veel gebruikte middelen ter bestrijding van plaag organismen in groente en fruit teelten. Echter door de nauwe verwantschap met de voedsel pathogene bacterie B. cereus dreigt er een conflict te ontstaan tussen biologische gewasbescherming en voedselveiligheid. Namelijk, de huidige microbiologisch kwaliteitstoetsen op aanwezigheid van B. cereus zijn gebaseerd op morfologische karakterisatie en daarmee kan geen onderscheid worden gemaakt tussen B. thuringiensis en B. cereus. Bij een eventuele overschrijding van het aantal B. cereus kve’s (105 per g vers gewicht van het product) zullen producten worden afgekeurd, ongeacht of de besmetting wordt veroorzaakt door in de EU goedgekeurde toegepaste B. thuringiensis biocontrol stammen of door de voedselpathogeen B. cereus . Om deze reden wordt een snelle (kwantitatieve) moleculaire toets ontwikkeld waarmee B. thuringiensis (op basis van cry genen) kan worden onderscheiden van B. cereus (op basis van het ces gen)

Geplande acties

Moleculair diagnostische systemen (op basis van het TaqMan platform) om B. thuringiensis ondersoorten aizawai en kurstaki, die het meest worden toegepast in biologische bestrijdingsproducten, van emetische B. cereus stammen te kunnen onderscheiden. Minimaal drie systemen worden er opgeleverd in singleplex, of mogelijk in duplo- of triplex toepassing. Diagnostische systemen zijn in eerste instantie bedoeld om soorten op kolonie niveau te kunnen onderscheiden omdat deze toepassing direct kan worden toegepast in routine diagnostische laboratoria. In tweede instantie wordt een testsysteem ontwikkeld op basis van een kweekonafhankelijke kwantitatieve detectie door gebruik te maken van een goedkope en efficiënte plant DNA extractie methode.

Naam projectleider

Leo van Overbeek