Effectief groen voor klimaatadaptatie in de stad

Effectief groen voor klimaatadaptatie in de stad

Organisatie-onderdeel

WR-cap TU

Projectcode

TU18044

MMIP

Landbouw, Water, Voedsel>C. Klimaatbestendig landelijk en stedelijk gebied>C3. Waterrobuust en klimaatbestendig stedelijk gebied

Startdatum

01/02/19

Einddatum

31/01/23

Samenvatting

In de stad is het gemiddeld warmer dan op het platteland: het zogenaamde ‘hitte-eiland effect’. Door de klimaatverandering neemt het aantal dagen met extreem hoge temperaturen toe. De hittestress die dit veroorzaakt, heeft negatieve gevolgen voor de gezondheid en het welbevinden van bewoners in de stedelijke omgeving. Ook de toenemende neerslagpieken met daardoor toenemende wateroverlast zorgen voor problemen. Het klimaat-bestendig maken van de stad wordt daarom steeds meer noodzakelijk. De groene infrastructuur van een stad kan hierin een belangrijke rol spelen. Het planten van meer bomen en de aanleg van openbaar groen als maatregel voor het verbeteren van het leefklimaat in de stad heeft bovendien een positief effect op de gezondheid van bewoners, draagt bij aan biodiversiteit, verbetert de luchtkwaliteit, en biedt recreatiemogelijkheden.
Het project beoogt gemeenten richtlijnen voor het ontwerpen van klimaat effectief groen in het stedelijk gebied te verstrekken.

Doel van het project

Dit project richt zich in een samenwerking tussen de groene sector, ontwerpers, landschapsarchitecten, stadsklimatologen en beheerders van het stedelijk groen op het ontwikkelen van richtlijnen en voorbeelden voor vormen van groen die bijdragen aan een efficiënte en effectieve aanpak van de gevolgen van klimaatverandering in het stedelijk gebied.

Relatie met missie (Motivatie)

Ook in het gematigde klimaat van Nederland is het hitte-eiland effect aanzienlijk. Volgens klimaatscenario’s van het KNMI zal et aantal tropische nachten en het aantal zomerse dagen verder toenemen.
Hitte kan de arbeidsproductiviteit verlagen en negatief uitpakken voor de gezondheid van met name kwetsbare groepen in de stedelijke leefomgeving. De hittegolf in 2003 leidde bijvoorbeeld tot een toename van het aantal sterfgevallen in Nederland. Verder leidt het tot toenemende druk op de buitenruimte, afnemende leefbaarheid in de stad, vermindering van de waterkwaliteit en slechter functionerende infrastructuur. Daarnaast leidt de klimaatverandering ook tot toenemende kans op intense piekbuien en daarmee op (tijdelijke) wateroverlast. Vanwege deze effecten is klimaatadaptatie momenteel een van de grootste uitdagingen waar de stad zich voor gesteld ziet. Als onderdeel van het Deltaplan Ruimtelijke Adaptatie is afgesproken dat alle Nederlandse gemeenten voor 2019 een klimaatstresstest uitvoeren. Op nationaal niveau is een Nationale Klimaatadaptatie Strategie geformuleerd (https://ruimtelijkeadaptatie.nl/nas/).
Vergroening van de openbare ruimte en stedelijke herinrichting worden algemeen gezien als een van de meest perspectiefrijke midden en lange termijn aanpassingen voor klimaatadaptatie in het stedelijk gebied. Daar draagt dit project aan bij door ontwerprichtlijnen te formuleren waarmee gemeenten in staat zijn om groen te realiseren wat effectief bijdraagt aan het klimaatbestendig maken van de stad.

Geplande acties

De beoogde resultaten voor het jaar 2020 zijn vooraf als volgt geformuleerd:
• 1e versie digitale database bijdrage boomsoorten aan Ecosysteemdiensten
• Keuze casussen t.b.v. analyse effecten groen (onderzoekslijn 2) en start analyse daarvan met Envi-met
• Keuze minimaal 2 casussen t.b.v. onderzoekslijn 3
• Samenstelling expert panel en 1e bijeenkomsten
• Minstens 3 studenten verslagen rond deelthema’s

Naam projectleider

Jelle Hiemstra