Klimaatbuffers 2020-2021

Klimaatbuffers 2020-2021

Organisatie-onderdeel

WR-cap AF

Projectcode

LWV19292

MMIP

Landbouw, Water, Voedsel>C. Klimaatbestendig landelijk en stedelijk gebied>C1. Klimaatbestendig landelijk gebied voorkomen van wateroverlast en watertekort

Startdatum

01/01/20

Einddatum

31/12/21

Samenvatting

Door klimaatverandering krijgen we vaker te maken met zeer droge en natte perioden in het landelijk en stedelijk gebied van Nederland. En zeespiegelstijging beproeft onze kustverdediging, vergroot zoutindringing en dreigen estuariene overgangsgebieden, zoals de Wadden, te verdrinken. Dit vraagt om aanpassingen in de inrichting van de publieke ruimte, het beheer van water en natuur in de peri-urbane gebieden en innovaties in economische sectoren in het groene domein (landbouw, voedselverwerkende industrie, groenvoorziening).

Er is in het afgelopen decennium in pilots en uitvoeringsprojecten vanuit allerlei netwerken veel ervaring opgedaan met klimaatadaptatie en –mitigatie waarbij gebruik wordt gemaakt van natuurlijke processen en dynamiek, bijvoorbeeld in het programma ‘natuurlijke klimaatbuffers’ (www.klimaatbuffers.nl). Natuurlijke klimaatbuffers zijn gebieden waar klimaatopgaven gerealiseerd worden door ruimte te geven aan natuurlijke processen die o.a. bijdragen aan het meegroeien met de zeespiegelstijging, het vasthouden en opvangen van water, het voorkomen van watertekorten en het verminderen van broeikasgasemissies, in combinatie met andere ruimtelijke opgaven. Er zijn binnen dat programma meer dan zeventig natuurlijke klimaatbufferprojecten gerealiseerd of in uitvoering met financiële steun van het Rijk, in samenwerking met andere overheden en/of eigen middelen van de natuurterreinbeheerders.
Op projectniveau is onder andere in een recente evaluatie door de WUR (in afronding) aangetoond dat dit type initiatieven leidt tot verbetering van waterveiligheid, watervoorziening, klimaatmitigatie en leefbaarheid. Het is daarom nu het moment om samen met de private sector deze aanpak verder op te schalen zodat vraag en aanbod beter op elkaar worden afgestemd. En ook aspecten als stikstofreductie en kansen voor multifunctioneel ruimtegebruik kunnen worden opgenomen in de aanpak. Voorts is het nodig om de private sector verder te betrekken bij ruimtelijke adaptatie om de effectiviteit van het klimaatbuffers te kunnen optimaliseren.
Het doel van dit project is om het netwerk van private partijen rondom klimaatbuffers in kaart te brengen. En mogelijke financiële instrumenten die ingezet kunnen worden in de ruimtelijke ordening te analyseren. Om vervolgens aan de hand van een Better Business Scan i.r.t. duurzaamheid er achter te komen welke drijfveren bedrijven hebben om in klimaatbuffers te investeren.

Het doel is dat de pilot een praktisch test-dashboard oplevert waarmee de publieke en private sectoren hun impact op klimaatadaptatie met het realiseren van klimaatbuffers kunnen meten en berekenen. Met de testresultaten kunnen we in een vervolg op dit project het instrument verder optimaliseren. Op deze manier gaan de sectoren inzien dat proactief investeren in klimaatbuffers als maatregel voor klimaatadaptatie loont. Als consortium kunnen we ons sneller bewegen dan een gehele sector, maar we willen dit niet als eenling doen. Onze wens is juist dat het wordt opgeschaald. Daarom doen we de pilot onder de paraplu van meerdere topsectoren zodat we reeds een breed draagvlak hebben bij relevante partijen.

Wij werken samen met Waterschap Vechstromen, de Erasmus Universiteit en Soils and More Impacts.

Doel van het project

De publiek-private samenwerking die we op deze schaal beogen zal leiden tot integrale oplossingen voor meerdere uitdagingen zoals die zijn omschreven door de topsectoren. Resultaat is verder ontwikkelde kennis die bijdraagt aan het vergroten van de sponswerking, de koolstofvastleggingscapaciteit, waterveiligheid en waterbergingscapaciteit van het peri-urbane gebied met aandacht voor economische koppelkansen, ontwikkeling van slimme financieringsvormen en adaptief ontwerpen.

Relatie met missie (Motivatie)

De benoemde doelen zijn onderwerpen die niet alleen in Nederland maar ook internationaal spelen waardoor onze impact via de verschillende consortium partners bijdraagt aan internationalisering. Daarnaast zijn pilotprojecten gestart met partners uit de beoogde sectoren om gezamenlijk te onderzoeken welke kennis nodig is om vanuit deze sectoren van pilot naar breed toegepaste aanpak te komen. Dit zal bijdragen aan het ontwikkelen van (nieuwe) publiek-private financieringsvormen (en verdienmodellen) voor biodiversiteit, waterkwaliteit, koolstofvastlegging en klimaatadaptatie met landbouw, groenvoorziening en voedselindustrie.

Geplande acties

Het doel is dat de pilot een praktisch test-dashboard oplevert waarmee de publieke en private sectoren hun impact op klimaatadaptatie met het realiseren van klimaatbuffers kunnen meten en berekenen. Met de testresultaten kunnen we in een vervolg op dit project het instrument verder optimaliseren. Op deze manier gaan de sectoren inzien dat proactief investeren in klimaatbuffers als maatregel voor klimaatadaptatie loont. Als consortium kunnen we ons sneller bewegen dan
een gehele sector, maar we willen dit niet als eenling doen. Onze wens is juist dat het wordt opgeschaald. Daarom doen we de pilot onder de paraplu van meerdere topsectoren zodat we reeds een breed draagvlak hebben bij relevante partijen.