Teelt de grond uit Fruit 2019-2021

Teelt de grond uit Fruit 2019-2021

Organisatie-onderdeel

WR-cap TU

Projectcode

TU18046

MMIP

Landbouw, Water, Voedsel>A. Kringlooplandbouw>A2. Gezonde, robuuste bodem en teeltsystemen gebaseerd op agro-ecologie en zonder schadelijke emissies naar grond- en oppervlaktewater

Startdatum

01/01/19

Einddatum

31/12/21

Samenvatting

“Teelt de grond uit” is een systeeminnovatieproject op gebied van duurzaamheid en rendabiliteit sinds en is tot nu toe succesvol voor de fruitgewassen appel en peer met de zogenaamde ‘sleuventeelt’. De vooruitgang op gebied van duurzaamheid betreft een vergaande reductie van de stikstofuitspoeling, de niet-chemische bestrijding van schadelijke bodemaaltjes, de reductie van het herbicidegebruik en behoud van vruchtmaat onder droge weersomstandigheden. In de laatste fase van de systeemontwikkeling zijn voor deze gewassen nog kennis- en creatievragen overgebleven op gebied van langjarige vitaliteit bij teelt in kleine wortelvolumes (appel), het vrij blijven van schadelijke aaltjes over een langere periode (appel) en (vrucht)groeiregulatie via de watervoorziening (peer) die nog beantwoord moeten worden voordat eindconclusies over de rendabiliteit en duurzaamheid van de betreffende teeltsystemen voor deze gewassen getrokken kunnen worden.
Dit project levert beschrijvingen van de rendabele toepassing van de duurzame systeeminnovatie “sleuventeelt” voor appel en peer.
Als blijkt dat het sleuventeeltsysteem voor appel en peer rendabel is zal het Nederlandse areaal sleuventeelt in vijf jaar naar 5-10% van het appel- en perenareaal groeien (dit komt overeen met 800-1600 ha). Een belangrijke spin-off zijn de resultaten op gebied productieverhoging door groeiregulatie via gecontroleerde droogtestress. Met daarnaast de toenemende grilligheid van het klimaat, en daarmee de langere drogere perioden, is het voor de fruitteeltsector van belang dat deze kennis op gebied van watervoorziening voorhanden komt om toekomstig productie- en vruchtmaatverlies te voorkomen.
Dit project zal belangrijke kennis opleveren op gebied van langjarige vitaliteit van het houtige gewas appel in een teeltsysteem met een beperkt wortelvolume. Daarnaast zal dit project unieke kennis opleveren over de relatie wateraanbod en groei van scheuten en vruchten bij peer.
Met de sleuventeelt kan intensieve tuinbouw plaatsvinden met nagenoeg geen stikstofuitspoeling (<25 kg N/ha/j), zonder chemische grondontsmetting (bij appel) en met een 30% reductie van het herbicide-gebruik. Sleuventeelt heeft geen impact op het landschappelijke aanblik van boomgaarden.

Doel van het project

Gezonde, robuuste bodem en teeltsystemen gebaseerd op agro-ecologie: in dit project wordt onder meer een niet-chemische bestrijding van schadelijke bodem-aaltjes ontwikkeld

Zonder schadelijke emissies naar grond- en oppervlaktewater: in dit project wordt de emissie van stikstof en herbiciden naar het grondwater drastisch verminderd

Klimaatadaptieve land- en tuinbouwproductiesystemen: overtollige scheutgroei en te kleine vruchtmaat kan worden voorkomen door gecontroleerde verlaging of verhoging van de watergift

Relatie met missie (Motivatie)

De appelteelt op zandgronden wordt bedreigd door het wegvallen van de mogelijkheid van chemische grondontsmetting tegen schadelijke bodemaaltjes en verlaging van de stikstofbemestingsnorm in verband met te hoge nitraatgehalten in het grondwater. Via de ontwikkeling van het sleuventeeltsysteem wordt hiervoor een agro-ecologische oplossing geboden

Voor de vollegrondsperenteelt levert dit project kennis op waardoor de negatieve effecten van de klimaatverandering kan worden opgevangen

Geplande acties

Systeemproef sleuventeelt appel vanaf 2011: kennis over de kwaliteitsproductie en het effect van de PlantHealthCure-strategie om bomen vitaal te houden.

Proef groeiregulatie via de watervoorziening met peer: kennis over het effect van Regulated-Deficit-Irrigation- strategieën voor peer in een sleuventeeltsysteem

Pilot sleuventeelt peer: kennis over de kwaltiteitsproductie van het sleuventeeltsysteem met peer in onder praktijkomstandigheden.

Communicatie:
- jaarlijks bijdrage aan opendag Randwijk en de Fruitkennisdag
- 2019, 2020: onderzoeksbericht in de Fruitteelt
- 2021: artikel in de Fruitteelt