Uitbreiding PPS Landbouw als vliegwiel voor de energietransitie

Uitbreiding PPS Landbouw als vliegwiel voor de energietransitie

Organisatie-onderdeel

WR-cap AF

Projectcode

LWV20108

MMIP

Landbouw, Water, Voedsel>B. Klimaatneutrale landbouw en voedselproductie>B5. Energiebesparing, -productie en -gebruik (incl. Kas als Energiebron)

Startdatum

01/01/21

Einddatum

31/12/26

Samenvatting

De uitbreiding richt zich op 2 prioriteiten: 1) Landbouw gebiedsgericht inzetten om RES doelen te realiseren door het opschalen van 2 lopende gebiedspilots en het starten van 2 nieuwe gebiedspilots beide gericht op een maximale bijdrage van de landbouw aan de RES en 2) Versnellen van de introductie van fossielvrije landbouwmechanisatie door met partners uit de landbouwmechanisatie (ontwikkelaars, dealers) te werken aan het oplossen van belemmeringen die nu de introductie tegenhouden.

Doel van het project

De PPS draagt bij aan het doel klimaat neutrale landbouw en voedselproductie in 2050 van deze KIA en aan de doelstelling om in 2030 energie neutraliteit in het landelijke gebied te bereiken. De uitbreiding van de PPS kent twee doelen :
1) Landbouw gebiedsgericht inzetten als vliegwiel om RES doelen te realiseren. Verwachte resultaten:
• Potentiële rol van de landbouw aan RES in beeld gebracht (o.a. meer aandacht voor groen gas)
• Concrete handvatten om de rol van landbouw bij het realiseren van de RES doelen te maximeren gebaseerd op concrete gebiedspilots.
• 4 aansprekende ontwerpen op gebiedsniveau met alle voor de RES relevante partners die deze ontwerpen ook daadwerkelijk bij het realiseren van het RES bod in hun gebied gaan toepassen.
• Inzichten en resultaten van deze trajecten beschikbaar voor andere RES gebieden

2) Versnellen van de introductie van fossielvrije landbouwmechanisatie. In beeld brengen wat de introductie nu tegenhoudt en een actieprogramma opstellen en uitvoeren om zo snel mogelijk te komen tot de introductie van fossielvrije mechanisatie in de landbouw.

- In beeld wat nu de introductie van fossielvrij tegenhoudt / belemmerd (technisch / economisch, sociaal, systeem)
- Actie & uitvoeringsprogramma gericht op het oplossen van deze belemmeringen
- Handvatten voor beleid en sector om de overgang naar fossielvrije mechanisatie te versnellen

Relatie met missie (Motivatie)

Deze PPS levert een bijdrage aan de missie Klimaatneutrale landbouw en voedselproductie. Om te komen tot een klimaatneutrale landbouw en voedselproductie moeten conform de Trias energetica drie stappen doorlopen worden: 1) besparen op het energiegebruik in de landbouw en keten 2) maximaal gebruik maken van energie uit hernieuwbare bronnen en 3) minimaal gebruik van fossiele brandstoffen indien het niet anders kan dit gebruik dan compenseren door de productie van hernieuwbare energie.

Gebiedsgericht de bijdrage van de landbouw aan het realiseren van RES doelen maximaliseren
Productie van hernieuwbare energie op landbouwbedrijven gecombineerd met het eigen gebruik van deze zelf opgewekte energie is een belangrijke bouwsteen op weg naar en klimaatneutrale landbouw. De uitdagingen die daar liggen zijn o.a onvoldoende capaciteit van het elektriciteitsnet om grote hoeveelheden elektriciteit te verwerken op momenten van piekproductie en onbalans tussen het gebruik op het bedrijf en de momenten van productie. In de PPS werken we aan oplossingen via een gebiedsgerichte aanpak waarbij samen met ondernemers en andere actoren in het gebied gekeken wordt hoe de landbouw maximaal kan bijdragen aan het realiseren van de doelen van de RES (prioriteit 13). De mogelijkheden om op een bedrijf maximaal energie te produceren verschillen per bedrijf en per regio en zijn afhankelijk van het bedrijfstype, het gebruik van energie in de regio en de energie infrastructuur in het gebied. Op basis van ervaringen in 2 regiopilots in de lopende pilots wordt nu uitgebreid naar 4 pilots waarin met alle betrokkenen binnen het bedrijf en in de regio alle mogelijke oplossingen en innovaties worden ingezet om zo via een gebiedsproces de doelen van de RES te halen.

Sneller naar fossielvrije mechanisatie door belemmeringen weg te nemen
Een groot deel van het energiegebruik op landbouwbedrijven betreft het gebruik van fossiele brandstof (voornamelijk diesel) voor een belangrijk deel van de mechanisatie. Het vervangen van diesel door hernieuwbare vormen van energie (elektriciteit uit wind en zon), groen gas of waterstof geproduceerd met groene energie levert dan ook een aanzienlijke bijdrage aan het verduurzamen van de landbouw. De partners in deze PPS zijn betrokken bij de ontwikkeling van energie zuinige of fossielvrije mechanisatie en/of zijn dealers en grote gebruikers van deze mechanisatie en daarom essentieel voor het in beeld brengen en oplossen van knelpunten rond de introductie van fossielvrije mechanisatie.

Geplande acties

- Uitvoeren van 4 gebied pilots (Noordelijke Friese Wouden, Hoeksche waard, Noordoost polder & Dinkelland).
- Ondersteuning gebiedspilots met kennis en innovatie om te komen tot gebiedsontwerpen waarin landbouw maximaal bijdraagt aan de RES
- Bijdrage aan trajecten gericht op de rol van landbouw in de energietransitie waar mogelijk
- In beeld wat nu de introductie van fossielvrij tegenhoudt / belemmerd (technisch / economisch, sociaal, systeem)
- Actie & uitvoeringsprogramma gericht op het oplossen van deze belemmeringen
- Goede communicatie van het project naar verschillende stakeholders

Naam projectleider

Andries Visser