Schelpdieren, duurzaam en gezond

Projecttitel: Schelpdieren, duurzaam en gezond
Projectnummer: KOM20006
Projectpartners: Nederlandse Oestervereniging, PO Mosselcultuur, Stichting Kwaliteitszaken Schelpdieren, Wageningen University & Research
Projectleider
: Nathalie Steins
Missie: Duurzame en veilige Noordzee en andere wateren
MMIP:  E5 – Visserij

Schelpdiervisserij en -kweek gebeurt in de wateren van de Oosterschelde, het Grevelingenmeer en de Waddenzee. Dit zijn beschermde natuurgebieden waar veel andere partijen ook belangen hebben. Er is maatschappelijk draagvlak nodig om van die gebieden gebruik te mogen maken. Het hebben van een ‘social license to produce’ is daarom essentieel voor de Nederlandse mossel- en oesterkwekers. Dit vereist van de kwekers dat zij continu actief aandacht moeten hebben voor een duurzame en natuurinclusieve bedrijfsvoering. Duurzame, natuurinclusieve schelpdiercultuur houdt in dat kweekbedrijf economisch rendeert, de visserij en de kweek geen structurele negatieve gevolgen hebben voor de natuur en waar mogelijk versterkend zijn naar de natuur, en worden gewaardeerd door de samenleving. Onderzoek laat zien dat schelpdieren uitstekend scoren als het gaat om CO2-voetafdruk, circulaire productie en gezondheidsaspecten. Door meer richting de consument in te spelen op de duurzaamheids- en gezondheidsaspecten, kan de positie van schelpdieren als gewaardeerd voedsel worden vergroot. Dit draagt aan het verbeteren van de verdienmodellen van de kwekers en de keten, welke onder druk staan. 

De afgelopen jaren heeft de schelpdiervisserij veel geïnvesteerd in onderzoek naar het ontwikkelen van robuuste kweeksystemen die passen binnen de natuurwaarden van de productiegebieden. Het verbeteren van het kweekrendement van het schelpdierzaad, en het ontwikkelen van alternatieve bronnen voor mosselzaad en nieuwe kweekmethoden voor oesters zijn hier voorbeelden van. Ook hebben onderzoekers veel kennis opgedaan over de effecten van het sluiten van gebieden voor de schelpdiervisserij in de Waddenzee om zo natuurontwikkeling en biodiversiteit te bevorderen. Waar de dialoog over natuurinclusieve schelpdierkweek zich tot nu toe vooral in de driehoek sector-overheid-natuurorganisaties werd gevoerd, zien we in toenemende mate dat de consument onderdeel wordt van het gesprek. De consument verlangt voedsel dat gezond is en duurzaam voor natuur en milieu is geproduceerd.  

De wetenschappelijke kennis die is opgedaan over schelpdiervisserij -en kweek in relatie tot duurzame, natuurinclusieve productie en schelpdieren als een gezond, veilig en duurzaam product wordt in dit project op toegankelijke manier door vertaald voor praktisch gebruik door schelpdierkwekers, ketenbedrijven en visserijscholen. Ook natuur- en consumentenorganisaties en overheden profiteren van deze kennis. In de vorm van ‘masterclasses’ krijgen de verschillende doelgroepen actuele kennis over verschillende onderwerpen en vindt onderlinge uitwisseling plaats. Deze worden ondersteund met (interactieve) populaire documentatie, die online beschikbaar is en actueel wordt gehouden.